Plac po Farze to jedno z najbardziej charakterystycznych i najczęściej odwiedzanych miejsc na Starym Mieście w Lublinie. To tutaj w średniowieczu stał – rozebrany w XIX wieku – kościół farny pod wezwaniem św. Michała Archanioła. Na początku XXI wieku zagospodarowano Plac po Farze – odtworzono zarys fundamentów kościoła. Symboliczna „dziura w historii” stała się popularną przestrzenią – spotkań, wydarzeń kulturalnych oraz punktem widokowym na pobliski Zamek Lubelski. Jednak samodzielne korzystanie z tego miejsca wciąż stanowi realne wyzwanie dla osób ze szczególnymi potrzebami.

Plac po Farze od lat należy do najbardziej rozpoznawalnych i najchętniej odwiedzanych miejsc na Starym Mieście. To tutaj spotykają się – mieszkańcy, turyści i uczestnicy różnych wydarzeń kulturalnych. Wyjątkową atmosferę tworzy przestrzeń z charakterystycznym kamiennym ukształtowaniem terenu i zarysem fundamentów kościoła farnego. Jednak wraz z rosnącą popularnością tego miejsca – pojawia się potrzeba zmian w celu zapewnienia dostępności dla osób z niepełnosprawnościami, seniorów, czy rodziców z wózkami.

– To jedno z najbardziej magicznych miejsc w mieście, ale niestety nie dla wszystkich osiągalne. Osoby poruszające się na wózkach często po prostu nie są w stanie samodzielnie tu wjechać bez pomocy – mówi jedna z ekspertek ds. dostępności.

Plac po Farze jest miejscem z wieloma stopniami, murkami i nieregularną powierzchnią. Kamienie, które pokazują dawny zarys kościoła, wyglądają ciekawie i przypominają o historii, ale jednocześnie są dużą przeszkodą. Osoby poruszające się na wózkach, o kulach, czy laskach – mają tu spore trudności.

Plac po Farze jest wizytówką Starego Miasta. Dlatego tak ważne jest, by dostępność była tutaj na wysokim poziomie. To przejaw szacunku wobec osób z niepełnosprawnościami i seniorów, których jest w mieście coraz więcej. Latem odbywa się tu wiele wydarzeń – koncertów czy spotkań. Bez poprawy dostępności wiele osób po prostu nie będzie mogło wziąć w nich udziału. Miejska infrastruktura powinna odpowiadać na te potrzeby. Trudności widać gołym okiem.

Najczęściej wymieniane bariery to:
• nierówna, kamienna nawierzchnia – wózki, kule i laski łatwo się na niej blokują,
• stopnie i uskoki – brakuje tras bez schodów,
• brak podjazdów – w kluczowych miejscach powinny być pochylnie,
• mało miejsc do odpoczynku – brakuje ławek z oparciem,
• brak kontrastów i oznaczeń dotykowych – osobom słabowidzącym trudno tu bezpiecznie chodzić,
• słabe oświetlenie niektórych miejsc po zmroku.

To wszystko sprawia, że Plac po Farze jest atrakcyjny wizualnie, ale nieosiągalny dla części osób z niepełnosprawnościami.
Jest to miejsce wyjątkowe i bardzo cenione przez mieszkańców, ale nie spełnia standardów dostępnej przestrzeni publicznej. Można to zmienić, wprowadzając rozwiązania, które nie zniszczą historycznego charakteru, ale pomogą wszystkim swobodnie z tego miejsca korzystać – bez względu na wiek, czy stopień niepełnosprawności.

Eksperci podkreślają, że takie połączenie jest możliwe – wiele innych zabytkowych miast w Polsce już to zrobiło. Plac po Farze mógłby stać się dobrym przykładem, w jaki sposób łączyć tradycję z potrzebami współczesnych użytkowników. Jest to szczególnie ważne teraz, gdy Lublin przygotowuje się do roli Europejskiej Stolicy Kultury 2029.

Do pobrania:
Plac po Farze w Lublinie – historyczne piękno kontra potrzeby osób ze szczególnymi potrzebami